หน้าแรก › มงคล 38 ประการ › ข้อที่ 38
มงคลข้อที่ 38 จาก 38
จิตเกษม
Khemaṃ
จิตเกษมคือใจที่ปลอดภัยและมั่นคง ไม่ว่าสถานการณ์ภายนอกจะเป็นอย่างไร
สมมติว่าคุณยายอายุแปดสิบเคยผ่านน้ำท่วมใหญ่ ต้องย้ายที่อยู่หลายครั้ง ลูกหลานแปลกใจที่ท่านยังนอนหลับสบายและยิ้มได้ สำหรับท่าน ของหายยังหาใหม่ได้ แต่ใจไม่ควรหายไปด้วย ท่านฝึกสวดมนต์ทุกคืนและขอบคุณวันที่ผ่านไปแล้ว ใจของท่านจึงเป็นที่หลบภัยที่ไม่มีใครมาพรากไปได้
เขมัง แปลว่าเกษม ปลอดภัย ภัยในที่นี้ไม่ใช่โจรหรือน้ำท่วม แต่คือกิเลสที่ผูกใจไว้กับทุกข์ ใจที่เกษมจึงเป็นใจที่หลุดจากเครื่องผูกเหล่านั้นและมั่นคงถึงที่สุด ในความหมายเต็มนี่คือภาวะของพระอรหันต์ ข้อนี้ปิดคาถาบทเดียวกับข้อ 35 ถึง 37 และอยู่ท้ายมงคลสูตรในฐานะผลลัพธ์ของการฝึกใจมาตลอดทาง ใจที่ไม่หวั่นไหว ไม่โศก ไม่หม่นหมอง จึงเป็นใจที่เกษม พึ่งตนเองได้ และเป็นที่พักให้ตัวเองในวันที่โลกภายนอกไม่แน่นอน ซึ่งคนทั่วไปเริ่มสร้างได้ในระดับของตัวเอง
ความปลอดภัยที่คนส่วนใหญ่แสวงหามักอยู่ข้างนอก ไม่ว่าจะเป็นเงินเก็บ บ้าน ตำแหน่ง หรือคนที่คอยดูแล สิ่งเหล่านี้สำคัญ แต่ไม่มีอะไรการันตีได้ทุกครั้ง ข้อนี้เตือนว่ามีความมั่นคงอีกชั้นหนึ่งที่อยู่ในใจ ซึ่งเมื่อสร้างขึ้นแล้วจะติดตัวไปทุกสถานการณ์ แม้เมื่อของนอกกายเปลี่ยน ใจก็ยังมีที่ให้ยืน
ความเกษมของใจไม่ได้มาเพราะชีวิตไม่มีปัญหา แต่มาเพราะเรามีวิธีอยู่กับปัญหาอย่างมั่นคง ผู้ที่ฝึกใจมาดีจึงยังเจอเรื่องหนักเหมือนคนอื่น เพียงแต่ฟื้นตัวเร็วกว่าและไม่ทำร้ายตัวเองซ้ำ ในที่สุด มงคลทั้งสามสิบแปดข้อไม่ได้เป็นรายการให้ตามให้ครบ แต่เป็นเหมือนบันไดที่ค่อย ๆ พาใจขึ้นไปทีละขั้น ไม่ว่าคุณจะอยู่ขั้นไหน ก็เริ่มต่อได้จากตรงนั้น
วันนี้ลองสร้างที่พักใจเล็ก ๆ ให้ตัวเอง เลือกกิจกรรมสงบหนึ่งอย่างที่ทำได้ทุกวัน เช่น นั่งหายใจช้า ๆ สวดมนต์ เดินช้า ๆ หรือจดสิ่งที่ขอบคุณ แล้วเริ่มจากคืนนี้ แค่ห้านาทีก็พอ ถ้าทำต่อไปเรื่อย ๆ เมื่อวันที่หนักมาถึง คุณจะมีที่ให้กลับไปพัก ไม่ว่าสิ่งภายนอกจะเปลี่ยนไปเท่าไร ความเกษมของใจเริ่มจากการดูแลมันทีละวัน ทีละลมหายใจ ขอให้คุณมีที่พักใจที่มั่นคงของตัวเอง และได้กลับไปพักที่นั่นบ่อย ๆ ไม่ว่าวันนี้จะเป็นวันแบบไหนก็ตาม
ลองทำดู
- เลือกกิจกรรมสงบหนึ่งอย่างที่ทำได้ทุกวัน แล้วเริ่มคืนนี้ห้านาที
- ก่อนนอนจดสิ่งที่ขอบคุณวันนี้หนึ่งอย่าง
- นึกถึงช่วงเวลาที่ใจสงบและปลอดภัยที่สุดในชีวิต แล้วเรียกความรู้สึกนั้นกลับมาสักครู่
ถามใจตัวเอง: ที่พักใจของคุณอยู่ที่ไหน และตอนนี้คุณได้กลับไปพักที่นั่นบ่อยแค่ไหน
รับมงคลวันละข้อทาง LINE
เก็บประวัติไพ่ที่เปิด ฝากคำอธิษฐานแล้วกลับมาเล่าผล รับข้อคิดธรรมะและหนังสือใหม่ทาง LINE สมัครครั้งเดียวใช้ได้ทั้งเว็บและในไลน์